Қамтамасыз етуді тіркеу туралы жауап қандай түрде беріледі?

Екінші деңгейдегі банктерден мәліметтер алынғаннан кейін мемлекеттік кірістер органдары іс-шараларды екі кезеңде жүзеге асырады. Бірінші кезең – салық төлеушіні хабардар ету. Қазақстан Республикасы Салық кодексінің 93-бабына сәйкес салық органдары салық төлеушіні табыс алу белгілерінің бар екендігі туралы хабардар етеді. Осы мақсатта салық төлеушіге хабарлама (извещение) жіберіледі, ол ақпараттық сипатқа ие және жауап беруді талап етпейді. Екінші кезең – бақылау шаралары. Бұдан әрі, негіздер болған жағдайда, мемлекеттік кірістер органдары Қазақстан Республикасының Салық кодексінде көзделген тәртіппен камералдық бақылау жүргізеді. Камералдық бақылау нәтижелері бойынша сәйкессіздіктер анықталған жағдайда, Қазақстан Республикасы Салық кодексінің 137-бабына сәйкес салық төлеушіге хабарлама (уведомление) жолданады. Хабарламаны орындау оны тапсырған күннен кейінгі күннен бастап 30 жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады.

Иә, белгіленген критерийлерге сәйкес келетін барлық жеке тұлғалар бойынша мәліметтер мемлекеттік кірістер органдарына ұсынылады. Бұл ретте жеке тұлғаның жеке кәсіпкер ретінде тіркелген-тіркелмегені ескерілмейді, себебі бақылау кәсіпкерлік қызметке арналмаған банк шоттарына түскен ақша қаражаттарына қатысты жүргізіледі.

Қазақстан Республикасының Салық кодексінің 55-бабы 2-тармағының 24) тармақшасына сәйкес банк ұйымдары кәсіпкерлік қызметтен табыс алу белгілері анықталған жағдайда жеке тұлғаның банк шотына басқа жеке тұлғалардан түскен ақша қаражатының жиынтық сомасы туралы мәліметтерді ұсынады. Мұндай мәліметтер Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2025 жылғы 12 қарашадағы № 698 бұйрығымен бекітілген критерийлер бір мезгілде орындалған кезде ғана беріледі. Атап айтқанда, егер жеке тұлға қатарынан үш күнтізбелік айдың әрқайсысында кәсіпкерлік қызметке арналмаған банк шотына 100-ден астам әртүрлі тұлғадан ақша алса және олардың жалпы сомасы ең төменгі жалақының 12 еселенген мөлшерінен асса, банктер бұл туралы мәліметтерді мемлекеттік кірістер органдарына жолдайды.

01.01.2026 жылдан бастап сіз өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимінде қызметті жүзеге асыруға құқығыңыз бар, өйткені такси қызметінің түрі өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесіне кіреді. Бұл ретте осы режимді қолдана отырып, күнтізбелік айда тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс кіріс бойынша шарттарға сәйкес келу қажет (4 325 АЕК*300= 1 297 500 теңге). Өзін-өзі жұмыспен қамтығандардың қызметі арнайы мобильді қосымшаны міндетті түрде пайдалана отырып жүзеге асырылатын болады.

01.01.2026 жылдан бастап Сіз қызметті өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимінде жүзеге асыруға құқығыңыз бар, өйткені "шаштараздар мен сұлулық салондарының қызмет көрсету" бойынша қызмет түрі өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесіне кіреді. Бұл ретте осы режимді қолдана отырып, күнтізбелік айда тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс кіріс бойынша шарттарға сәйкес келу қажет (4 325 АЕК*300= 1 297 500 теңге).

2025 жылы сатып алынған және тіркелген және мемлекеттік тіркелген күннен бастап бір жыл немесе одан да көп уақыт өткен соң сатылатын жылжымайтын мүлік сатылған жағдайда құн өсімінен түсетін табыс пайда болмайды, өзгерістер 2026 жылғы 1 қаңтардан кейін тіркелетін жылжымайтын мүлік объектілеріне әсер етеді, демек, 2026 жылғы 1 қаңтардан кейін жүргізілген меншік құқығын тіркеу кезінде иелену кезеңі екі жылды құрайды.

Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін мынадай шарттарға сәйкес келетін дара кәсіпкерлер мен Қазақстан Республикасының резидент-заңды тұлғалары қолдануға құқылы: 1) күнтізбелік жылдағы шекті табысы айлық есептік көрсеткіштің 600 000 еселенген мөлшерінен аспайтын (4325*600 000= 2 595 000 000 теңге); 2) оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға тыйым салынатын Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындаған қызмет түрлерінің тізбесіне енгізілмеген қызмет түрлерін жүзеге асырады. Сондай-ақ оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға құқығы жоқ: - басқа заңды тұлғалардың қатысу үлесі 25 пайыздан асатын заңды тұлғалар; - құрылтайшысы немесе қатысушысы бір мезгілде арнаулы салық режимін қолданатын басқа заңды тұлғаның құрылтайшысы немесе қатысушысы болып табылатын заңды тұлғалар; - құрылтайшысы немесе қатысушысы арнайы салық режимін қолданатын заңды тұлғалар; - арнайы салық режимін қолданатын заңды тұлғаның құрылтайшылары немесе қатысушылары болып табылатын салық төлеушілер (жеке тұлғалар, дара кәсіпкерлер); - коммерциялық емес ұйымдар; - арнайы экономикалық және индустриялық аймақтардың қатысушылары, "Астана Хаб" ; - бірлескен қызмет туралы шарттар бойынша жүзеге асырылатын қызмет бойынша салық төлеушілер; Төлем көзінен ұсталатын салықтарды қоспағанда, корпоративтік немесе жеке табыс салығын есептеуді салық төлеуші оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолданған кезде есепті салық кезеңі үшін салық салу объектісіне 4 пайыз мөлшеріндегі мөлшерлемені қолдану жолымен дербес жүргізеді. (Бұл ретте жергілікті мәслихаттар әрбір өңір бойынша орташа есеппен 3-тен 2 пайызға дейінгі мөлшерлемелерді төмендету жөніндегі шешімдерді бекіткенін ескеру қажет). Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдану үшін салық және есепті кезең жартыжылдық болып табылады. ҚР жаңа Салық кодексінің 722-бабының 3-тармағына сәйкес оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдану кезінде 910.00 нысаны бұрынғысынша пайдаланылады, ол жарты жыл ішінде, яғни жылына екі рет және тоқсан сайын жалдамалы қызметкерлер бойынша 200.00 нысаны беріледі.

Электрондық шот-фактураларды жазып беруді тоқтата тұруды салық органы: 1) салық органы тауарларды өткізу, жұмыстарды орындау және қызметтер көрсету бойынша нақты айналымның жасалғанын растау туралы хабарламаны орындамаған немесе орындалмаған деп тану туралы шешім шығарған; 2) салық төлеушінің (салық агентінің) орналасқан жерін растау туралы хабарлама орындалмаған; 3) осындай салық есептілігін алдыңғы алты ай ішінде дербес ұсынбаған қосылған құн салығын төлеушінің қосылған құн салығы бойынша салық есептілігін табыс ету мерзімі өткен; 4) қосылған құн салығын төлеуші осындай салық есептілігін табыс ету қайта басталған күнге дейін осындай салық бойынша салық есептілігін табыс етуді тоқтата тұрған; 5) дара кәсіпкерді немесе заңды тұлғаны тіркеуді жарамсыз деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген; 6) заңды тұлғаны қайта тіркеуді жарамсыз деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген; 7) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеті шектеулі деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген; 8) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны хабар-ошарсыз кетті деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген; 9) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаның қайтыс болғаны немесе қайтыс болды деп танылғаны туралы нөмірлер тізілімінен мәліметтер келіп түскен; 10) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлға Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 216, 238 немесе 245-баптары бойынша осы заңды тұлғаның немесе дара кәсіпкердің қызметі бойынша қылмыстық құқық бұзушылық жасағаны үшін кінәлі деп танылған сот актісі заңды күшіне енген; 11) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны іздестіру туралы қаулы шығарылған; 12) болу мақсаты ҚР-да еңбек қызметін жүзеге асырумен байланысты емес не заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаның - шетелдіктің немесе азаматтығы жоқ адамның ҚР аумағында болуының рұқсат етілген мерзімі аяқталғаны туралы мәліметтер келіп түскен; 13) дара кәсіпкерді әрекетсіз салық төлеушілер тізіліміне енгізу күнінен; 14) бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) қосылған құн салығын төлеуші заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) болып табылатын салық төлеушінің әрекетсіз салық төлеушілер тізіліміне енгізілген күннен кейінгі; 15) салық төлеуші камералдық бақылау нәтижелері бойынша болжамды алшақтықтар туралы хабарламаны орындамаған жағдайларда бір жұмыс күні ішінде жүргізеді. (ҚР СК 88-бабы)