Дінтану сараптамасын өткізу бойынша мемлекеттік қызметті қалай алуға болады?

Қайырымдылық саласындағы құрметті атақты министрлік қолданыстағы ережелерге сәйкес (Қазақстан Республикасы Ақпарат және қоғамдық даму министрінің 2022 жылғы 12 қыркүйектегі № 383 Бұйрығы) конкурстық негізде береді. Құрметті атақ келесі бағыттар бойынша беріледі: - шағын Отанды дамытуға және қолдауға бағытталған ірі әлеуметтік жобаларды іске асыру; - аз қамтылған, көп балалы отбасыларға, ерекше қажеттіліктері бар балаларға және ата-анасының қамқорлығынсыз қалған/өмірлік қиын жағдайға тап болған балаларға, халықтың әлеуметтік осал топтарына, ҰОС ардагерлеріне, зейнеткерлерге өтеусіз көмек көрсету; - Қазақстан Республикасының азаматтарына, шетелдіктерге, азаматтығы жоқ адамдарға, қандастарға, сондай-ақ төтенше жағдайлардан зардап шеккен аумақтарға көмек көрсету; - Қазақстан Республикасының медициналық мекемелерінде және (немесе) шетелде шұғыл ақылы емделуге мұқтаж жеке тұлғаларға қайырымдылық көмек көрсету; - ғылым, инновация, білім, мәдениет, өнер, спорт саласында қайырымдылық көмек көрсету, сондай-ақ қоғамның тарихи және этномәдени игілігін сақтауға көмектесу; - жануарларға қайырымдылық көмек көрсету; - кәсіпкерлік субъектілерінің корпоративтік қайырымдылықты дамытуы. Құрметті атақ беру Комиссия шешімінің негізінде жүзеге асырылады. Комиссия мүдделі мемлекеттік органдардың, ұйымдардың өкілдері, қоғам қайраткерлері, сарапшылар және Қазақстан Республикасы Парламентінің депутаттары қатарынан қалыптастырылады. Құрметті атақтар беруге ұсынымдарды қабылдау туралы хабарландыруды ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі тиісті жылдың 1 маусымынан кешіктірмей ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің ресми Интернет-ресурсында және әлеуметтік желілердегі ресми аккаунттарында орналастырады. Конкурсқа қатысу үшін құжаттарды мемлекеттік органдар, жеке және заңды тұлғалар ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне жыл сайын 1 шілдені қоса алғанда мынадай тәсілдердің бірімен береді: 1) хабарламасы бар тапсырыс хатпен пошта арқылы және (немесе) ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің кеңсесі арқылы қолма-қол қағаз және электрондық жеткізгіштерде (DOC, DOCX, PDF форматындағы CD-дискілерде не USB-флэш-жинақтағыштарда); 2) хабарландыруда көрсетілген ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің электрондық мекенжайына (PDF форматында). Конкурсқа қатысу үшін (қайырымдылық саласындағы ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі өтінімдерді қабылдауды бастағанын жариялағаннан кейін) Жеке және заңды тұлғалар, мемлекеттік органдар Қағидаларда бекітілген нысан бойынша ұсынымдарды ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне жібереді. Комиссияның құрметті атақ беруге үміткерді бекіту туралы шешімі комиссия отырысында ашық дауыс беру арқылы көпшілік дауыспен қабылданады. Комиссияның шешімі хаттамамен ресімделеді және оған қатысып отырған Комиссия мүшелері 3 жұмыс күні ішінде қол қояды. Құрметті атаққа ие болған адамдарға «Қайырымдық үшін» төсбелгісі тапсырылады.

Тізілімге енгізу үшін волонтерлер, волонтерлер топтары, волонтерлер ұйымдары, волонтерлер үйлестірушілері және волонтерлер қызметін ұйымдастырушылар электрондық поштаға береді [email protected] қазақ және орыс тілдерінде бекітілген Қағидаларға сәйкес нысан бойынша тізілімге және сауалнамаға енгізуге өтініш (Қазақстан Республикасы Мәдениет және ақпарат министрінің 2025 жылғы 31 наурыздағы № 127-НҚ Бұйрығы «Волонтерлік қызметті есепке алу тізілімін жүргізу жөніндегі қағидаларды бекіту туралы») Министрлік өтініш беруші туралы мәліметтер тізілімге келіп түскен кезде оларды 5 жұмыс күні ішінде қарайды. Ұсынылған мәліметтердің толық выявстігі анықталған кезде министрлік өтініш келіп түскен күннен бастап 5 жұмыс күні ішінде оларды пысықтауға жібереді. Өтініш беруші 3 жұмыс күні ішінде өз қызметі туралы мәліметтерді пысықтайды және электрондық поштаға қайта жібереді [email protected] тізілімге қосу үшін. ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі пысықталған өтінім осы Қағидалардың 10-тармағында көзделген мерзімдерде ұсынылмаған жағдайда өтініш берушіге тіркеуден бас тарта алады. Мәліметтерді Тізілімге енгізу немесе бас тарту өтініш берушіге электрондық поштаға хабарлама арқылы ресімделеді. Волонтерлік қызметті тоқтату өтініш берушінің бастамасы бойынша электрондық поштаға еркін нысандағы хабарлама негізінде жүзеге асырылады [email protected] шешім қабылданған сәттен бастап 10 жұмыс күні ішінде тізілімде не туралы белгі қойылады.

Бекітілген Қағидаларға сәйкес («Жыл волонтері» халықаралық сыйлығын беру қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ақпарат және қоғамдық даму министрінің 2020 жылғы 12 қазандағы № 339 Бұйрығы) сыйлық әлеуметтік бағытталған, қоғамдық пайдалы міндеттерді шешуге үлес қосқан волонтерлерге, волонтерлер топтарына, волонтерлік ұйымдарға, халықаралық волонтерлік ұйымдарға беріледі. Сыйлық келесі номинациялар бойынша беріледі: 1) Үздік волонтерлер ұйымы; 2) Корпоративтік волонтерлік көшбасшы; 3) Тұрақты даму мақсаттарының көшбасшылары; 4) Үздік әлеуметтік көмекші; 5) Төтенше жағдайларды жоюға белсенді қатысқаны үшін; 6) Жоғалған адамдарды іздеуге белсенді қатысқаны үшін; 7) Құқық бұзушылық құрбандарына көмек көрсетуге белсенді қатысқаны үшін; 8) Денсаулық сақтауды дамытуға белсенді қатысқаны үшін; 9) Салауатты өмір салтын насихаттауға белсенді қатысқаны үшін; 10) Білімді танымал етуге қосқан үлесі үшін; 11) Қоршаған ортаны қорғауға және қорғауға қосқан үлесі үшін; 12) Бейбітшілікті, достық пен келісімді нығайтуға қосқан үлесі үшін; 13) Тарихи-мәдени мұраны сақтауға және дамытуға қосқан үлесі үшін; 14) Зообақылау мәселелерін шешуге қосқан үлесі үшін; 15) Әлеуметтік міндеттерді шешуге қосқан үлесі үшін. Сыйлықты өткізу туралы ақпараттық хабарлама бұқаралық ақпарат құралдарында, ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің ресми интернет-ресурсында, волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында жарияланады «Qazvolunteer.kz», сондай-ақ ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің әлеуметтік желілеріндегі ресми аккаунттарында өтінімдерді түпкілікті қабылдаған күнге дейін кемінде күнтізбелік 20 күн бұрын. Сыйлыққа қатысу үшін үміткерлер волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында орналастырады «Qazvolunteer.kz» электрондық түрдегі құжаттар (DOC, DOCX, PDF форматы): 1) осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша тіркеу өтінімін; 2) волонтерлік ұйымдар үшін мемлекеттік тіркеу туралы анықтама; 3) волонтерлік қызметке қатысты ұсыным хат және үміткердің жетістіктері туралы анықтама (бар болса); 4) волонтерлік қызметке қатысты марапаттау дипломдарының, грамоталарының, алғыс хаттарының көшірмелері (бар болса); 5) волонтерлік қызметке қатысты үміткердің немесе үміткер туралы баптардың, жарияланымдардың көшірмелері (бар болса); Құжаттар топтамасы толық ұсынылмаған, сондай-ақ өтінімнің сәйкессіздігі анықталған жағдайда ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі сыйлықақы алуға өтінімдерді қабылдау мерзімі аяқталған күннен бастап 2 жұмыс күні ішінде өтінімді сыйлықақы алуға өтінімде көрсетілген үміткердің электрондық мекенжайына талаптарға сәйкес келтіру қажеттілігі туралы хабарлама жібереді. Үміткер хабарламаны алған күннен бастап 2 жұмыс күні ішінде ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне ескертулерді ескере отырып жетіспейтін құжаттарды және сыйлықақы алуға сәйкес келтірілген өтінімді ұсынады. Сыйлықақы алуға өтінім талаптармен сәйкес келмеген жағдайда, ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі 1 жұмыс күні ішінде үміткерге сыйлықақы алуға өтінімді қараудан бас тарту туралы жазбаша дәлелді жауап жібереді. Үміткерлер сыйлықақы алуға бір номинациядан артық емес қатысады. ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі өтінімдерді қабылдау аяқталғаннан кейін 5 жұмыс күні ішінде сыйлыққа үміткерлердің тізбесін волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында орналастырады «Qazvolunteer.kz», Байқау 2 кезеңде өтеді. 1 кезеңде ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында ашық онлайн-дауыс беруді өткізеді «Qazvolunteer.kz» сыйлыққа үміткерлердің тізімі орналастырылған күннен бастап 10 күнтізбелік күн ішінде. Волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында онлайн-дауыс беру нәтижелері бойынша «Qazvolunteer.kz», кему ретімен дауыс саны бар үміткерлердің тізімі орналастырылады. Екінші кезеңге ең көп дауыс жинаған әр номинациядан 10-нан аспайтын үміткер өтеді. Дауыстар тең болған кезде екі үміткер де өтеді. 2 кезеңді өткізу, үміткерлердің өтінімдерін бағалау үшін ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің жанынан Парламент Мәжілісінің, мемлекеттік органдардың, волонтерлік ұйымдардың, азаматтық сектордың және волонтерлік саласындағы сарапшылардың қатарынан «Жыл волонтері» халықаралық сыйлығын беру жөніндегі Комиссия құрылады. Комиссия мүшелері сыйлыққа үміткерлердің өтінімдерін ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінен алған күннен бастап 7 күнтізбелік күн ішінде төменде көрсетілген критерийлер бойынша өтінімдерді 0-ден 5 балға дейін зерделейді және бағалайды: 1) әлеуметтік бағытталған, қоғамдық пайдалы міндеттерді шешуге қосқан үлесі; 2) алға қойылған бағыт бойынша жұмыс тәжірибесі; 3) қызметтегі инновациялар; Әрбір критерий бойынша балдар жинақталады және жалпы балл қойылады. Комиссияның үміткерлерге сыйлықақы беру туралы шешімі Комиссия мүшелерінің әрбір номинация бойынша бағаларының жалпы қорытындылары негізінде Комиссия отырысында қабылданады. Ұпайлар тең болған жағдайда төраға дауыс берген шешім қабылданды деп есептеледі. Ең көп ұпай жинаған әр номинация бойынша 3 үміткер жеңімпаз деп танылады. Комиссияның шешімі хаттамамен ресімделеді. Үміткерге хаттама жобасын және бағалау парағын қоса бере отырып, хаттамаға қол қойылғанға дейін 3 жұмыс күнінен кешіктірмей хабарлама жіберіледі. Үміткерлер хаттаманың алдын ала жобасына қарсылықты хаттаманың алдын ала жобасын алған күннен бастап 2 жұмыс күнінен кешіктірілмейтін мерзімде жібере алады. Үміткерлердің хаттама жобасына қарсылықтары қаралғаннан кейін, олар келіп түскен жағдайда, Комиссия төрағасы мен мүшелері Комиссия хаттамасына қол қояды және волонтерлердің бірыңғай онлайн-платформасында орналастырылады «Qazvolunteer.kz».

«Коммерциялық емес ұйымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 41-бабының 5-тармағына және үкіметтік емес ұйымдардың олар туралы деректер қорын қалыптастыру жөніндегі өз қызметі туралы ақпарат беруі қағидаларына сәйкес қазақстандық ҮЕҰ (қорлар, қоғамдық бірлестіктер, бірлестіктер, мекемелер) жыл сайынғы 1 наурызға дейін электрондық түрде ақпаратты ұсынуға міндетті. «Үкіметтік емес ұйымдардың деректер базасы» (бұдан әрі – ҮЕҰ ДБ) есепті кезеңге (өткен жыл). «ҮЕҰ деректер базасы» Қазақстан Республикасындағы үкіметтік емес ұйымдар қызметінің ашықтығын қамтамасыз ету, олар туралы жұртшылықты және донорларды хабардар ету, сондай-ақ мемлекеттік әлеуметтік тапсырыстарды орналастыру, гранттар беру және мемлекеттік сыйлықтарды тағайындау кезінде пайдалану үшін қалыптастырылады. Үкіметтік емес ұйымдар Деректер базасын қалыптастыру бойынша Қағидаларына сәйкес, ұйым, құрылтайшылар, басшылар, қызметкерлер, іске асырылып жатқан жобалар, қызмет бағыттары, мүлкі, сондай-ақ қаражатты жұмсау бағыттары, мүлікті қалыптастыру көздері және т.б. өз қызметі туралы ақпаратты ұсынады. ҮЕҰ-ның мәліметтерді Деректер базасына уақтылы ұсынуы ҮЕҰ конкурстық негізде мемлекеттік қаржыландыруды (мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс, гранттар, марапаттар, стратегиялық әріптестік) алуға мүмкіндік береді.

«Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес қоғамдық бақылауды жүргізуге келесідей тұлғалар қатыса алады: - Қазақстан Республикасының азаматтары; - діни бірлестіктерді қоспағанда, Қазақстан Республикасының аумағында тіркелген коммерциялық емес ұйымдар; - Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қоғамдық бақылауды жүзеге асыру құқығы берілген басқа да субъектілер, олардың құрамына қоғамдық кеңестер кіреді. Қоғамдық бақылауды азаматтар дербес өзі немесе қоғамдық бақылау топтарына қатысу арқылы жүзеге асырады. Белгілі бір мәселе бойынша қоғамдық бақылауды жүзеге асыру үшін азаматтар өз бастамалары бойынша 5 адамнан тұратын қоғамдық бақылау тобына біріге алады. Қоғамдық бақылауды жүргізу қоғамдық мониторинг, қоғамдық талқылау және қоғамдық сараптама нысандарында жүзеге асырылады. Қоғамдық бақылау бір уақытта бірнеше нысанда жүзеге асырылуы мүмкін. Қоғамдық бақылау тексеру немесе тексеру шарасы емес екенін білу маңызды.

«Қоғамдық кеңестер туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 10-бабына сәйкес, жұмыс тобының және Қоғамдық кеңестің мүшелігіне он сегіз жасқа толған, сондай-ақ жергілікті деңгейде – тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік шегінде тұрақты тұратын Қазақстан Республикасының азаматы үміткер бола алады. Жұмыс тобы мен Қоғамдық кеңес мүшелігіне кандидаттың: 1) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен жойылмаған немесе алынбаған сотталғандығы болмауға; 2) сот заңда белгіленген тәртіппен сыбайлас жемқорлық қылмыс және (немесе) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасауда кінәлі деп танымаған болуға; 3) психикалық, мінез-құлықтық, оның ішінде психикаға белсенді әсер ететін заттарды тұтынуға байланысты бұзылушылықтардың (аурулардың) себебі бойынша психикалық денсаулық саласында медициналық көмек көрсететін ұйымдарда есепте тұрмауға тиіс.

«Қоғамдық кеңестер туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 8 және 9-баптарына, сондай-ақ Қоғамдық кеңес туралы үлгілік ережеге сәйкес Қоғамдық кеңесті қалыптастыру Жұмыс тобын құрудан басталады. Жұмыс тобын іріктеу жөніндегі конкурстың жалпы мерзімі конкурс өткізу туралы хабарландыру жарияланған күннен кейін он жұмыс күнін құрайды. Жұмыс тобына мүше болып сайлану үшін Қазақстан Республикасының азаматтары мен коммерциялық емес ұйымдардың өкілдері өз кандидатураларын ұсынуға құқылы. Жұмыс тобын құру келесі кезеңдерді қамтиды: 1) Мемлекеттік органның, квазимемлекеттік сектор субъектісінің (ұлттық компаниялар, ұлттық басқарушы холдингтер) интернет-ресурсында немесе бұқаралық ақпарат құралдарында Жұмыс тобын құру бойынша конкурс өткізу туралы хабарландыруды орналастыру. Хабарландыру жарияланған күннен бастап 5 күнтізбелік күн ішінде интернет-ресурста немесе бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланып тұрады. 2) Құжаттарды қабылдау мерзімі аяқталғаннан кейін бір жұмыс күні ішінде Жұмыс тобына кандидаттардың тізімін қалыптастыру; 3) Құжаттарды қабылдау мерзімі аяқталғаннан кейін үш жұмыс күні ішінде Жұмыс тобының құрамына кандидаттарды іріктеу. Жұмыс тобына мүшелерді іріктеу коммерциялық емес ұйымдардан және ашық дауыс беруге қатысатын азаматтардан Жұмыс тобының мүшелігіне кандидаттардың көпшілік даусымен жүзеге асырылады. 4) Іріктеу рәсімі аяқталғаннан кейін Жұмыс тобына кандидаттардың қатысуымен Жұмыс тобының отырысын өткізу. Қоғамдық кеңестің құрамын конкурстық іріктеуге өзін-өзі ұсыну арқылы коммерциялық емес ұйымдардың өкілдері мен азаматтар қатыса алады. Қоғамдық кеңесті құру келесі кезеңдерден тұрады: 1) Қоғамдық кеңес мүшелігіне конкурс өткізу туралы хабарландыруды орналастыру, оның интернет-ресурста немесе бұқаралық ақпарат құралдарында болу мерзімі – 10 жұмыс күні; 2) Хабарландыру жарияланған күннен бастап он жұмыс күні ішінде Қоғамдық кеңестің мүшелігіне кандидаттарды конкурстық іріктеуді өткізу. Конкурстық іріктеу кезінде Қоғамдық кеңестің мүшелігіне кандидат әңгімелесуден өтеді, оның барысында оған кандидаттардың кәсіби, жеке қасиеттерін және қоғамдық кеңестер туралы заңнаманы білуін анықтауға бағытталған, сондай-ақ Қоғамдық кеңеске ұсынылған мүшелікке қатысты сұрақтар қойылады. Әңгімелесу аяқталғаннан кейін жұмыс тобы әрбір кандидат бойынша ашық дауыс беруді өткізеді. Ең көп дауыс жинаған кандидаттар Қоғамдық кеңеске сайланды деп есептеледі. Бірдей дауыс санын алған кандидаттар үшін жұмыс тобының жетекшісі шешуші дауыс беру құқығын өзіне қалдырады. 3) Мемлекеттік орган басшысының және квазимемлекеттік сектор субъектісінің атқарушы органы басшысының шешімімен Қоғамдық кеңестің құрамын бекіту.

ҚР Мәдениет және ақпарат министрінің 2024 жылғы 17 қазандағы № 488 (бұдан әрі-Ереже) бұйрығымен бекітілген «Масс-медиа туралы» Қазақстан Республикасы Заңының талаптарына және масс-медиа саласында мемлекеттік қызметтер көрсету қағидаларына сәйкес бұқаралық ақпарат құралдарының атауы, басылым тілі, меншік иесі, меншік иесінің атауы, кезеңділігі, тақырыптық бағыты және таралу аумағы өзгерген жағдайда мерзімді баспасөз басылымы қайта есепке алынуға жатады. Осыған байланысты, басылымның тілін өзгерту журналды қайта есепке алу үшін негіз болып табылады. Бұл ретте өтінішті қабылдау және мемлекеттік қызметті көрсету нәтижесін беру «Е-лицензиялау» порталы арқылы жүзеге асырылады. Мемлекеттік қызмет көрсету нәтижелері бойынша өтініш дұрыс толтырылған кезде Қағидаларға сәйкес мерзімді баспа басылымын қайта есепке қою туралы куәлік беріледі. Куәлікті қайта есепке алуға өтініш берген кезде келесідей құжаттардың болуы тексеріледі: өтініштің мазмұны, есепке қойылған мерзімді баспа басылымдарының тізілімінде бірдей атаудың болуы, сондай-ақ меншік иесі өзгерген жағдайда меншік иесінің ауысуын/меншік құқығының берілуін растайтын ұсынылған құжаттардың деректері тексеріледі. Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі он жұмыс күні. Құжаттардың болмауы және өтініштің жоғарыда көрсетілген талаптарға сәйкес келмеуі мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тартуға негіз болып табылады. Министрліктің мемлекеттік қызмет көрсету мәселелері бойынша әрекеттеріне (әрекетсіздігіне) шағымдану ҚР Әкімшілік рәсімдік-процестік кодексіне сәйкес жүзеге асырылады.